डिएसपी साहेव, नाका निगरानी किन सुस्त, कि सेटिङ्ग भयो ?

खगेन्द्र घिमिरे

खगेन्द्र घिमिरे

करिब दश वर्ष भएछ मैले पत्रकारीता गरेको । अझ पूर्वी नाका काँकरभिट्टाको बारेमै केन्द्रित भएर लेख्न थालेको पनि पाँच वर्ष नाघेछ । यो बीचमा प्रहरी प्रशासनमा धेरै प्रमुखहरु फेरिए । सबैले नाकामा हुने चोरी, निकासी, तस्करी, मानव बेचबिखन निर्मुल गर्छु भन्दै आए । तर, अँह कसैले पनि लछार पाटो लगाउन सकेनन् । सबै त्यीनै तस्करहरुसँग मिलिरहे , आफ्नो गोजी भरिरहे । देश र जनताको बारेमा सोच्ने फूर्सद समेत भएन उनीहरुलाई ।

आईतबार दिउसो प्रवेशद्धारमा खटिएका केहीँ जवानहरु डियुटी गरिराखेका थिए । उनीहरुको आसपासमा केहीँ व्यापारी घुमिराखेका थिए । त्यहीँ मध्ये एक जना महिला उनीहरुलाई घुस घुवाउन यता उता हिडिराखेकी थिइन् । झापा बुधवारेकी ति महिला आफ्नो सामान कटाउन घुमाउरो शैलीमा १ सय ५० रुपैया ति जवानलाई दिन बाध्य भईन् । ति जना जवानहरुलाई ५०,५० ले बिभाजन गर्ने रे । यो त यस क्षेत्रको एक नमुना घटना मात्र हो । यस्ता घटना नघेटेको समय हुन्न । तर,डिएसपी साहेवलाई बाहिर के भएको छ भनेर हेर्ने समय छैन् । किन भने वाहिरको लाज हेर्न मन नभएको हो कि देखेर पनि पचाउन सक्ने शक्ति छ ।

देखिएका तमाम समस्याहरु समाधान गर्न प्रहरी किन कमजोर भएको भनि सोध्दा सबैको मुखबाट एउटै जवाफ आउँछ, खुल्ला नाका । यो कसैले भन्नै पर्दैन । किनभने नेपाल भारतबीच सबैतिरका नाका खुल्लै छन् । यसको मतलब सुरक्षा प्रशासनलाई खुल्ला नाकाको फाइदा लुट्ने छुट कदापी छैन ।

हो, प्रहरी तथा अन्य सुरक्षाको निकाय जनतालाई सुरक्षा दिने उद्देश्यले स्थापना भएको हो । देश हिंसारहित बनाउन, समाजलाई अनुशासनमा बाध्न नै उनीहरुको स्थापना भएको हो । त्यसैले उनीहरुलाई सुरक्षा निकायको ‘उपमा’ दिइएको हो । तर, त्यीनै जनताको सुरक्षा गर्न माटोको टिका लगाएर सपथ खाएका प्रहरी प्रशासनले नाकामा बसेर तस्करहरुसँग साँठगाँठ गर्दा प्रहरीमाथि जनताको भरोसा उड्दैन ? जनताले तिरेको करबाट तलब खाएपनि पोके , झोले तथा मिलेमत्तोमा कमिसन खादा प्रहरीलाई लाज लाग्दैन ? उनीहरुलाई जनता भरोषाको डर हुँदैन ?
कतिपय साना देखि अलिक उच्च ओहोदामा बस्ने प्रहरीको मुखबाटै मैले सुनेको छु, नाकामा आउन राजनीतिक ‘सोर्स’ पनि ठूलै लगाउनु पर्छ । यहाँ आएर कमाई पनि राम्रै हुन्छ भनेर उनीहरुले दिएको अभिव्यक्ती र व्यवहार पनि धेरै देखेको छु । प्रश्न, आखिर किन त यस्तो ?हिजो आउने संगठनका प्रमुख हुन् वा आज संगठनमा विराजमान प्रहरी प्र्रमुख, उत्तर एउटै छ खुल्ला नाका । तर,तस्करी गर्नेहरु को पहिचान गर्न संगठन भित्र सयौ जवानहरु दिएको छ, यो चाहिँ किन विर्सेको ?

पूर्वी नाका सँग जोडिएका सिमा क्षेत्रमा सुरक्षाका लागि दिएका जवानहरु कुनै सार्वजनीक स्थानमा राखिएका शालिक होइन् । जुन शालिकले सबैलाई एउटै नजरले देख्छ । आँखा हेरिराखेको हुन्छ ,तर मौन हुन्छ । वषौ देखिको भाषा अब परिर्वतन गर्न जरुरी छ । अचम्मको कुरा छ ,डिएसपी साहेव तपार्इं यस क्षेत्रमा आउनु भएको करिव ३ महिना बित्यो । तर,जनताले अनि यस क्षेत्रका स्थानियले तपार्इंबाट के एउटा नौलो पन पाए?तपार्इंले काम देखाउन नसक्नु भएको कि ? जनताले तपाईंलाई साथ नदिएको ?प्रहरीलाई मुख्य प्रवेशद्धारबाटै हुने चोरी पैठारी र आपराधिक गतिविधी रोक्न तपार्इंलाई केले छेक्यो ?

तस्करी नियन्त्रण भन्ने नाममा आम नागरिकले सास्ती पाईराखेका छन् । नेपाल—भारतको पूर्वी सीमानाका काँकरभिट्टाकोे मुख्य गेटबाटै तपाइले देखेर वा नदेखेर आर्थिक कारोबार हुन्छ । त्यो,नियन्त्रण गर्न केले छेक्यो ?सिमा क्षेत्रका कार्यालयमा आउन तपाईले राम्रै पावर लगाएर आउनु भएको होला । तर भिजन बिना नाका क्षेत्रमा शालिक बन्नु उचित नहोला कि डिएसपी साहेव ।

सधैं साधन स्रोत र खुल्ला सिमालाई मुख्य चुनौतीका रुपमा लिने प्रहरी प्रशासनले काँकरभिट्टाको मुख्य गेटबाटै ठूलो तस्करी र खुले आम रुपमा प्रहरीले पैसा असुलेको आम नागरिकले देख्दै आएका छन् । तर, तपाई लगायत उच्च अधिकृतहरु भने नदेखे झैं गर्दै आउनु भएको छ । मुख्य गेटबाट हुने तस्करीमा कपडा, गाडीका पार्टपुर्जा ,इलेक्ट्रोनिक्स, खाद्य वस्तु, सुपारी, मटर, मरिच, कस्मेटिक, स्याउ, मकै, इन्चीटेप, रेडिमेड कपडालगायतका सामान बाट मुख्य प्रवेशद्धारकै तपाइका जवानहरुले रकम खादै आएका छन् ।

प्रवेशद्धारमा भारतीय नागरिकहरु शरिरमा भिटिङ्ग गरेर बिभिन्न सामान भारत लादै आएका छन् । नजिकै चिया पसमा बसेर चिया खानु हुन्छ । तर,तपाई पनि आम नागरिक जस्तै रमिते बन्नु हुन्छ । वास यतिनै हो जिम्मेवारी ?

एक वर्ष सम्म भारतबाट नेपाल आउने रिक्सा गेटमा रोकिएका थिए । त्यसले गर्दा तस्करी केहीँ घटेको थियो । तर तपाई आएकै दिन त्यो खुल्यो ।

चाडपर्व अघि स्थानिय सँग भारतीय सवारी नियन्त्रण लगायतका बिषयमा बैठक भयो । तर कार्यन्वयन सून्य ,अहिले बसपार्क क्षेत्रमा यात्रु सास्ती खेपिराखेका छन् ,काँकरभिट्टा क्षेत्रमा अवैध कारोवार भइराखेको छ । तर,तपाईको नजर जान सकेको छैन् ।

आम नागरिकका लागि प्रतिबन्धित भारतीय सुर्तीजन्य वस्तु रजनी गन्धा, बीँडी, खैनी, सिहर्स, खाने तेल, रेडबुललगायतका पेय पदार्थ खुले आम रुपमा नेपाली बजारमा भित्रिरहेका तर नियन्त्रण खोई ?

करिब तिन महिनादेखि इलाका प्रहरी कार्यालय काँकरभिट्टाको नेतृत्व सम्हालेका डिएसपी महेश थापाले झापाका सञ्चारकर्मीहरुलाई सुरुका दिनमा कुनै पनि गलत कार्य नगर्ने र गर्ने÷ गराउने प्रहरी तथा कर्मचारीलाई कडा कार्वाही गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको ताजै छ ।

प्रहरी नायब उपरीक्षक थापाले असोज महिनाको उत्कृष्टताको पुरस्कार पनि प्राप्त गरे । शुभकामना र बधाईको राम्रै चर्चा पनि भयो । तर, डिएसपी सव तपाई पाएको सम्मान यँहाको जनताको हितमा केहीँ देखिन्न । खोई त्यो भन्दा ठूलो लागुऔषध बरामत भएका घटनाको कुरा कँहा पुग्यो ? प्रवेशद्धारमा देखिएका रमिता कहिँले सम्म हेर्ने ? व्यापारी सँग भारतको पानीट्याङ्की,बसपार्क क्षेत्रमा हुने डिलिङ्गको बिषयमा तपाईको ध्यान कहिँले जाने ?

केहीँ वर्ष अघि प्रहरीको निगरानी हुने गरी ८ वटा सिसि क्यामेरा जडान गरिएको काँकरभिट्टा क्षेत्र । अहिले कुनै घटना भएर फुटेज हेर्न इलाका गयो भने के देख्न पाईन्छ । कि तार चुट्यो ,कि समस्या छ । यहीँ होइनउत्तर ।

क्यामेरा प्रमुखको निगरानीमा हुनु पर्ने हो । दिनभर भएको गतिबिधि तपाइले बेलुका हेर्नु पर्ने हो तर, कति पटक हेर्नु डिएसपी साव क्यामेराको फुटेज ?

झापामै मुस्कानसहितको प्रहरी सेवा, प्रहरी मेरो साथी र पीडितको साथी लेखिएका ब्यानर र प्रहरीलाई पोशाक समेतको व्यवस्थापन गरेर झापालाई उत्कृष्ट प्रहरीको सम्मानसहित आम नागरिकको विश्वास लिने प्रतिबद्धता भइराखेको छ ।

त्यस्तै झापालाई मदिरा रहित जिल्ला बनाउने जस्त कार्ययोजना जिल्ला प्रहरीले संचालन गर्दै आएको छ । तर,नाका क्षेत्रमा तपाइको पनि केहीँ नयाँ पनको आसा गरेका छन् । प्रहरी क्षमता प्रदर्शन गरेर भर्ना हुन्छन् कि हाकिमले टीका लगाइदिएर त्यो पनि जान्न मन लागेको छ । नत्र भने नाकामा खटिएका प्रहरी अघिनै हुने गतिबिधि रोक्न किन प्रहरी मौन छ? साइकलमा सामान तस्करी,पोके फिटिङ्ग,भन्सार गरेर भित्रिएका सामान चेकजाच गर्ने निउमा प्रज्ञापन पत्र भित्रको रकम गोजीतिर हाल्ने,अनि गेटमा लामो समय सम्म व्यापारी सँग कनेक्सन,मोवाइल नम्वर आदन प्रदान के यो कुनै उचित हो ।

मङ्ल, कार्तिक २०, २०७५ मा प्रकाशित

यसमा तपाइको मत

विचार/ब्लग बाट अन्य

भारतसगको ५० को मैत्री तथा शान्ति सन्धि यथावत, मोदी सरकार दङ्ग ओली सरकारका दाँतमा ढुंगा !

डिराज कोइराला भारतीय कृपाबाट बहुदल र गणतन्त्र भित्र्याएर सत्ता कब्जा गर्ने उद्देश्य लिएका यो देशका तात्कालिन अराष्ट्रियतत्व अर्थात टेररिष्टहरूले भारतलाई खुशी राख्नकालागि परराष्ट्र मन्त्रालयको जैसी कोठामा र नारायणहिटी राजदरवारको लाल बाकसमा सुरक्षित रहेको तथाकथित २...

हाम्रो सोच, शरीर र स्वास्थ्य

कुनै विशेष अवसर वा घटनाहरुलाई छोडेर हाम्रो सामान्य दिनचर्यामा के कस्ता अवस्थारपरिस्थितिमा हामी भित्र सुख वा दुस्खको अनुभूति हुने गर्छरु अर्थात हामी कुन अवस्थामा सुखको अनुभुति गर्ने गर्छौ अनि कुन अवस्थामा दुस्खकोरु यस्ता प्रश्नहरुको...

विद्यार्थी संगठनमा उमेर हदको प्रश्न

निशेष राई सत्यरुप बिगत लामो समयदेखि राजनितीक क्रान्तिको मुलधारमा रहेर आम नागरिकको आवाज बोल्दै अएका विद्यार्थी संगठनहरु पछिल्लो समय निक्कै आलोचित बन्दै गएका छन् । चाहे नेकपा सम्बद्ध विद्यार्थी संगठन अनेरास्ववियु, अखिल क्रान्तिकारी होस् या...

सरकार हैन संस्कार परिवर्तनको खाँचोे

राणा शासन, राजतन्त्र, प्रजातन्त्र हुँदै आज हामी सङ्घीय लोकतान्त्रिक शासन प्रणालीमा आएका छौँ। ’जनताको, जनताद्वारा र जनताकै हितका लागि बनाइएको शासन प्रणालीलाई लोकतन्त्र भनिन्छ’ भनेर अब्राहम लिङ्कनले भनेका थिए’रे। खैर, यहाँ सम्म आइपुग्नलाई हाम्रा...

बुढी आमाका आशा

संसारका सारा सुखको सुरुवात र समाप्ति आमाको मायामा हुन्छ भन्ने कुरालाई हामीले सुनेका मात्र छैनौँ, धेरैले अनुभव पनि गरेका छौँ। आमा अर्थात हाम्रो जननी, सृष्टिकर्ता। विभिन्न कवि, लेखक, साहित्यकारहरुले आमाको गरिमाका बिषयमा थुप्रै कुरा...

सर्वेन्द्रको रहस्यमय मौनता र खरेलको सम्झना !

सूर्य बस्याल मंगलबार पोखरामा फेरि एउटा बालिकाको बलात्कारपछि हत्या भयो । अब सायदै कुनै यस्तो बार नहोला, जुन दिन नेपालमा बलात्कार र हत्या नभएको होस । देशनै हल्लाएको कञ्चनपुरकि १३ वर्षीया बालिका निर्मला पन्तको हत्या...

पाकिस्तानी पीएमका पहलहरु प्रेरणादायक

-रमेश ढकाल पाकिस्तान तेहरिक-ए-इंसाफ (पीटीआई) पार्टीका प्रमुख तथा राष्ट्रिय क्रिकेट टीमका पूर्व कप्तान इमरान खानको नेतृत्वमा गठन भएको पाकिस्तानको नयाँ सरकारको जग हाम्रो देशको दुई तिहाई बहुमत सहितको सरकारको तुलनामा निक्कै नै कम्जोर होला।...

के अचेल मनाउने जस्तै हो त तीजको वास्तविक रुप ?

सविता सापकोटा नेपाली नारीहरुको महान चाड तीज । तीजसँगै माईती गाउँ आउने चेली । सासूको रुखो वचन, नन्दको होच्याउने प्रबृत्ति, जेठानीको हेपाहा बोली, यस्तै पीर मर्का फुकाउने जमघट बन्दै आएको छ तीज । “ आफूलाई...

छोराछोरीहरु प्रति, अभिभावकको भूमिका कस्तो हुनुपर्छ ?

रमेश ढकाल हिजोआज छोराछोरीहरुलाई हुर्काउने बढाउने क्रममा प्राय अधिकांश अभिभावकहरुको एउटै विचार रहने गरेको पाईन्छ यानी “हाम्रा छोराछोरीहरुलाई ति तमाम कुराहरु प्राप्त हुन सकुन जुन हिजो हामीलाई प्राप्त हुन सकेन।” त्यसैले हामी हाम्रा छोराछोरीहरुका...

म एक सञ्चारकर्मी, राज्यको चौथो अंगको विल्ला भिरेको पहरेदार, रोटि बिनाको खेतालो

केशव राज भण्डारी भन्न पनि लाज भएर आउँछ समाज वदल्ने प्रयासमा हिँडेको म एक पत्रकार । दिनभरी थोरै विकाइमा धेरै मिहेनत लगाएर आफ्नै सञ्चारमाध्यम लाइ चित्त वुझाउन नसकेको थाकेको ज्यानमा थोत्रो झोला भिरेर हिडेको म...